Fiscale eenheid voor de vennootschapsbelasting

U heeft vast wel eens gehoord over de fiscale faciliteit (belastingaftrek) van een fiscale eenheid. Maar wat houdt dit nou precies in? In dit artikel licht ik dat kort en bondig toe.  
Een fiscale eenheid is eenvoudig gezegd een fiscale term voor het samenvoegen van een moeder- en een dochtermaatschappij. Hierbij worden de resultaten van de dochtermaatschappij toegerekend aan de moedermaatschappij. Zij moeten dit dan in één aangifte vennootschapsbelasting opgeven aan de Belastingdienst. Bij een fiscale eenheid houdt de dochter niet op te bestaan. Zij is alleen niet meer zelfstandig belastingplichtig voor de vennootschapsbelasting. 
Een moedermaatschappij kan de status van een fiscale eenheid met haar dochter- of kleindochtermaatschappij alleen op verzoek bij de inspecteur van de Belastingdienst aanvragen. Hier zitten veel voor- en nadelen aan. Ook voor de vennootschapsbelasting gelden voorwaarden waaraan de fiscale eenheid moet voldoen. Bovendien geldt voor de fiscale eenheid ook nog de omzetbelasting, maar daarvoor zijn andere regels te treffen. In dit artikel concentreer ik me uitsluitend op de fiscale eenheid voor de vennootschapsbelasting. 

Voorwaarden fiscale eenheid vennootschapsbelasting
Om in aanmerking te komen voor een fiscale eenheid moet zowel de moeder- als de dochtermaatschappij aan bepaalde voorwaarden voldoen. U kunt hiervoor een verzoek indienen bij de inspecteur van de Belastingdienst. Die controleert of u aan de volgende voorwaarden voldoet.  
-    De moedermaatschappij moet minimaal 95% van de aandelen in de dochtermaatschappij bezitten.
-    De moedermaatschappij moet recht hebben op minimaal 95% van de winst en minimaal 95% van het vermogen van de dochtermaatschappij.
-    De moedermaatschappij moet minimaal 95% van het stemrecht in de dochtermaatschappij hebben.
-    Moeder- en dochtermaatschappij moeten dezelfde boekjaren hanteren.
-    Moeder- en dochtermaatschappij moeten dezelfde winstbepalingen hanteren.
-    Moeder- en dochtermaatschappij moeten beide feitelijk gevestigd zijn in Nederland.

Voordelen fiscale eenheid vennootschapsbelasting
De fiscale eenheid kent zowel voordelen als nadelen. Voordelen die voor u van betekenis kunnen zijn:
-    Voor de aangifte vennootschapsbelasting hoeft u maar één gemeenschappelijke aangifte in te dienen in plaats van twee afzonderlijke aangiften van moeder en dochter. U kunt hiermee kosten besparen. 
-    De verliezen van de ene bv kunt u met de winsten van de andere bv verrekenen. De belastingheffing is op die manier minimaal. 
-    Er is geen belastingheffing over de transacties die onderling in de fiscale eenheid plaatsvinden. 

Nadelen fiscale eenheid vennootschapsbelasting
Zoals ik hierboven al aangaf, kent de fiscale eenheid ook nadelen. De volgende nadelen kunnen voor  u van betekenis zijn:
-    Wanneer er twee winstgevende vennootschappen worden samengevoegd, betekent dit dat zij tezamen sneller in de 25% vennootschapsbelastingheffing terechtkomen en dus een deel in de 20% heffing mislopen. De eerste schijf loopt tot € 200.000. 
-    Beide bv’s zijn hoofdelijk aansprakelijk voor de verschuldigde vennootschapsbelasting van het geheel van de fiscale eenheid.
-    Het overdragen van activa binnen de fiscale eenheid leidt niet direct tot heffing van vennootschapsbelasting, tenzij binnen 6 jaar de fiscale eenheid wordt verbroken. Dan krijgt u alsnog de afrekening voor de vennootschapsbelasting. 

Artikel 15ai Wet Vennootschapsbelasting
Zoals ik eerder in dit artikel vermeldde, kunnen bij de fiscale eenheid transacties plaatsvinden zonder directe fiscale gevolgen. Dat zou betekenen dat activa en passiva onbeperkt heen en weer kunnen gaan, zonder dat over de meerwaarde belasting verschuldigd is. Om dit tegen te gaan, is een antimisbruikbepaling opgenomen in de wet. Artikel 15ai Wet Vennootschapsbelasting gaat ervan uit  dat, wanneer een transactie van een vermogensbestanddeel plaatsvindt onmiddellijk voorafgaand aan een verbreking van de fiscale eenheid , deze tegen de waarde in het economisch verkeer is overgedragen. Het betekent dat u dan dus toch nog over de meerwaarde belasting betaalt. Voor de toepassing van dit artikel gelden twee voorwaarden. Ten eerste moet er sprake zijn van een besmette transactie. Dat wil zeggen dat het vermogensbestanddeel dat overgedragen wordt in het economisch verkeer, een hogere waarde heeft dan de boekwaarde. Ten tweede moet de fiscale eenheid binnen 6 jaar na de transactie worden verbroken.

Het aangaan van een fiscale eenheid is dus vaak het meest gunstig wanneer de ene bv veel winst maakt en de andere bv verlies lijdt. Het verschil is op deze manier gemakkelijk met elkaar te verrekenen en de heffing blijft tot een minimum beperkt. Er zitten aan dit advies nog veel onverwachte haken en ogen; laat u hierover dus goed informeren. Mocht u nog vragen hebben over de fiscale eenheid voor de vennootschapsbelasting, neem dan gerust contact met ons op. Wij staan klaar voor u!

door Gert-Jan Kuijt AA, partner bij Accountantskantoor Brittenburg

Net de overstap gemaakt naar Brittenburg en nu al ontzorgd. Geeft rust die ik 5 jaar niet gehad heb.

Henk van der Nat

Brittenburg kan u helpen met o.a.